زندگی یعنی ادامه ندادن...ناتمام ماندن.

آن ادعای ارتباط گرایش به فرم با گرایش به طبیعت پر بی‌راه هم نبود. طبیعت اولین الگوی فرم گرایی است. گفتن ندارد که تقارن، تناسب، تجانس، تراکم،... موتیف و عناصر تکرارشونده، ریتم، تضاد، تکامل و همه‌ی این عناصر فرمیک با مثال های ساده ای از طبیعت، مثل برگِ درخت و طرح خطوط آن متناظرند. یادم می‌آید به صحبت دوستی درباره‌ی الگوی آشفته‌گی در داستان‌های پل استر که عده ای محقق ادبی و هنری این الگو را در داستان‌های پل استر و گسترده‌گی آن‌ها را بر مبنای این نظریه ثابت کرده‌اند، همان طور که در نقاشی های جکسون پولاک و... برای توضیح این نظریه این دوست ازشکل کریستالی یک دانه‌ی برف کمک گرفت.
این نگاه سابقه‌ای هم در جنبش رمانتیک قرن نوزده اروپا و اصلن در نظریات ارسطو در فن شعر و بوتیقا دارد.
«ارسطو در بوتیقا تنظیم به قاعده‌ی اجزاء برای شکل دادن به کل یا اندامواری زیبا را توصیه می‌کند.»
رمانتیک‌ها به شدت شیفته‌ی طبیعت بودند. نمی‌خواهم به سوابق تاریخی این بحث بپردازم و آن را در حد یک تحقیق خشک و بی‌حس پایین بیاورم اما لابد درباره‌ی فرمالیست‌های روس چیزهایی شنیده‌اید. روس‌ها به شدت فرم گرا بودند(حالایش را نمی‌دانم! لابد نه به آن شدت) مثلن لف کولشوف فیلم سازی بود که اولین نظریات مونتاژ فیلم مال اوست. فرض کنید سینما با آن همه امکان‌اش آدمی مثل گریفیث را گذاشت تا با دستِ باز داستان بگوید و بگوید و روایت‌های ادبی را توی سینما بیاورد و در آن اوج روایت و داستان‌پردازی، کولشوف با نگاتیو بازی می کند. دو نمای بی ربط را کنار هم می گذارد تا ببیند نتیجه چه می‌شود. و آن قدر به سر و شکل فیلم ور می‌رود که مثلن رزمناو پوتمکین از سینمای روسیه سردرمی‌آورد و اگر این فرمالیست‌های لعنتی این قدر با پروپاگاندیست ها هم راه نمی‌شدند به‌تان می‌گفتم که چه انقلابی در سینما و ادبیات و ... می شد! بخواهی فکر کنی سیاست و ایده‌اولوژی هم ضربه‌ی ادبی و هم ضربه‌ی هنری عمیقی به روس‌ها زد. و به...

همین. حرف دیگری نیست انگار. این‌ها را نوشتم اما احمقانه است. قبول کنید که شما هم می‌گویید احمقانه است. پس فرم را می‌گذاریم در کوزه... نه خود فرم را. نه شکل را... حرف زدن ازش را. دیروز فیلم هنری فول(Henry Fool) از هال هارتلی را دیدیم حرف کشیده شد به غریزه. به ناخودآگاه... گمان‌ام جلوی این بحث فرم هم باید نوشت غریزه. اگرنه که هر اثر هنری‌ای فرمت و قالبی داشت و تو باید فقط انتخاب می‌کردی. بعد هم ماده‌ی خام مذاب را توی‌اش می‌ریختی.

دارم خودم را گول می‌زنم. می‌دانم. دل‌ام سکوت می‌خواهد. وقتی یک داستانی هست ساکت می‌شوم. دنبال این قر و فر ها هم نمی‌روم. این‌ها همه توی فکرم می‌گذرند. وقتی داستان نیست جلوی‌شان را می‌گیرم و نمی‌گذارم که بگذرند. بعد می‌خواهم بریزم‌شان روی کاغذ، این‌جا، در لحظه می‌دانم که خبط بزرگی است. اما حس فشار این‌که «باید کاری کنی»...یا که« دارد دیر می‌شود»...حتا فکر این‌که«داری می‌میری بدبخت»... وادارم می‌کند هذیان بگویم. گول بزنم خودم را. چه قدر و تا کجا؟ نمی‌دانم. فقط می‌دانم که تنها داستان است که گول نمی‌زند. خیلی واقعی است. آن‌قدر که گاهی تنه می‌زند به من و پرت‌ام می‌کند جاهای دور. آن قدر دور که گاهی می‌ترسم راه برگشت را پیدا نکنم. مثل همین امشب...

.
.
.